Pałac Changdeokgung

W zaśnieżonym ogrodzie drzewa stoją prosto. Rozgałęzienia gałęzi, krzywizny dachówek, nawet błękitne cienie rozlewające się po śniegu — wszystko zostało namalowane z wielką uważnością. Malarz znał już sztukę malowania tego, co widzialne. Umiał uchwycić proporcje przedmiotów, stworzyć głębię przestrzeni i przenieść na obraz najdrobniejsze różnice zimowego światła. Precyzyjne oko i wprawna ręka, których nauczył go akademizm, czuwają nad obrazem. Ale jego droga nie zatrzymała się tutaj. Z czasem coraz mniej malował same gałęzie, a coraz bardziej wiatr, który nimi poruszał. Coraz mniej formę domu, a coraz bardziej cień, który dom niósł, i postawę, w jakiej dom znosił świat. Coraz mniej twarz człowieka, a coraz bardziej plecy zgięte przez lata. Zamiast koloru widzianego przed oczami pozostawiał kolor suchej trawy — barwę, która długo znosiła słońce i wiatr. W tym zimowym krajobrazie wszystko jest jeszcze wyraźne. Drzewo jest drzewem. Dom jest domem. Śnieg jest śniegiem. Ale później te granice zatrą się w wietrze. Drzewo stanie się ciałem wiatru. Dom stanie się postawą wytrwania. Człowiek stanie się małą istotą umieszczoną wewnątrz fūdo, miejsca i klimatu. Nie porzucił sztuki malowania. Znał ją tak dobrze, że w końcu mógł wreszcie odejmować. Od przedstawienia do istnienia. Od formy do postawy. W tym zaśnieżonym ogrodzie zaczynała się ta daleka droga.

Część druga · Opowieści — Ludzie, którzy żyją dalej
Część druga
Opowieści
Ludzie, którzy żyją dalej
W tym miejscu i klimacie
ludzie żyją dalej.